Хъæугæ ахуыртæ

Республикæйы адæмæн куыст дæттыны комитеты æххæстгонд цæуы федералон программæ. Кусæг дæсныйæдтыл хæст чи у, уыдонæн сарæзтой æндæр дæсныйад райсыны гæнæнтæ. Ахæм хуызы сын уæлдæр кæнынц сæ фæлтæрддзинад. Сæрмагонд ахуыртæ арæзт æрцыдысты нæ республикæйы техникумты æмæ училищеты. Цæудзысты 3 мæйы онг. Уый фæстæ æгуыст адæмæн сæ бон уыдзæн сæхи равзæрст куысты бафæлварын. Программæмæ гæсгæ ацы проектæн радих кодтой 60 милуан сомы. Æлборты Марат нæ горæты куыстуæттæй иуы æндадзæгæй афæдзæй фылдæр кусы. Фæлæ йæхæдæг куыд зæгъы, афтæмæй, уый фаг нæу. Фæлтæрддзинад æм нырма нæй. Фæнды йæ иттæг хорз специалист суæвын, йæ куыст хорз чи зоны, ахæм. Æххуысагур æрбацыд республикæйы куыст дæттыны комитетмæ æмæ дзæгъæлы нæ. Арвыстой Дзæуджыхъæуы бирæвæрсыг техникуммæ. Техникумы ахуыртæ райдыдтой. Цыбыр рæстæгмæ Æлборты Марат базыдта бирæ сусæгдзинæдтæ. Ацы дæсныйадмæ бар чи нæ дары, уыдонмæ æнцон æмæ хуымæтæг фæкæсдзысты. Уый рæдыд у. Дæхæдæг куысты куы балæууай, уæд иу æмæ дыууæ хатты куысты зындзинæдтæ нæ банкъардзын. Ахуыр та сæ кæнынц бирæ азты дæргъы чи фæкуыста, ахæм фæлтæрдджын дæснытæ. Владимир Мурашко: «Ахуыр кæнын ног æндадзæны хуызтыл, стыр æххуыс сын уыдзысты дарддæр куысты. Цæмæй цы мызд исой, уый сæхи дæр фаг кæна, сæ бинонтæн дæр æмæ сæ ныййарджытæн сæ бон куыд уа баххуыс кæнын. Ахуыргæнинæгтæ тынг арæхстджын сты. Зæрдиагæй æрбацæуынц кусынмæ, ахуыр кæнынмæ уымæн æмæ сæ куыст у хъæугæ». Куыстдæттæг организацийы фæнысан кодтой, кусæг дæсныйæдты л хæст чи у, уыдонæн сæ мызд гыццыл нæу. Зæгъæм, арæзтады, фандаггон службæты кусджытæн стыр аргъ æмæ уæлдай кад кæнынц. Уымæн æмæ ахæм куыстытæм бирæтæ сæ ныфс нæ хæссынц, нæ фаг кæнынц. Асфальт æмæ бетонимæ чи архайы, фæндаджы уæлцъаримæ æмæ бульдозерыл чи кусы, ахæм кусджыты ахуыр кæнынымæ ам уæлдай æргом æздахынц. Хъæугæ дæсныйæдты номхыгъд цыбыр нæу. Ахуыргæнинæгтæ райсынц куыд теорийæ зонындзинæдтæ, афтæ кæнынц практикæ дæр. Ууыл та архайынц аграрон-технологион колледжы минæвæрттæ. Сæ ныхæстæм гæсгæ нырыккон методикæтæ æмæ технолитæ пайда сты. Ахуыртæ цæуынц 2-3 мæйы. Ахуырты рæстæг сæ куысты хæрзхъæддзинад фæхуыздæр вæййы, сæ бон у иттæг хорз специалист суæвын. Уымæй уæлдай ма æндæр дæсныйæдтимæ базонгæ кæнын. Уый та туризм, арæзтадон, социалон-экономикон проектты фæрцы. Æдæппæтæй ацы программæйы йæ бон бацархайын у 573 адæймагæн. Ахуырты фæстæ сын ратдзысты сæрмагонд гæххæт. Дзæуджыхъæуы æфсæнвæндæггон транспорты техникум дæр фидæны специалисттæн йæ дуæрттæ байгом кодта. Ам сын амонынц уæззæуттæ куыд æрæвæрын хъæуы, скълæдты куыд  æфснайгæ æмæ кæрæдзиуыл куыд бæтгæ сты, уæзласæн машинæйы шофырæн куыд æмбарын кæнын хъæуы, кæм сæ æрæвæра, æмæ куыд, уый æмæ æндæр фарстатæ. Æппæт уыцы диссæгтæ хъуамæ зоной уæзæгтимæ чи кусы, уыдон иууылдæр. Нырма уал ахуыртæ райдыдтой 12 адæймагæн. Дарддæр та практикæ æмæ лекцитæ, уый фæстæ фæлварæн. Специалисттæ хъуаг сты  фысынмуæттæ дæр. Хъæуынц сæ хæринаггæнджытæ, кондитертæ, официанттæ æмæ барментæ. Кусæг  дæсныйæдтыл ахуыр кæнынц федералон программæйы фæлгæты. Æххæстгонд та цæуы федералон бæджеты фæрæзтæй. Альбина Плаева: «Ацы программæйы ахадындзинад стыр у. Куыст кæмæн нæй ахæм адæмæн программæ «Содействие»-йы фæлгæты саразæм æндæр дæсныйадыл сахуыр кæнынæн гæнæнтæ, уæлæмхасæн мадзæлтты фæрцы та æмгуыст кæнæм куыстдæтджытимæ». Ныр куыстдæттæгæн йæ бон ахуыртæм арвитын у йæ квалифици фæуæлдæр кæнын кæй хъæуы, ахæм æвæлтæрд, кæнæ фæлтæрдджын кусæджы дæр. Комитеты куыд зæгъынц, афтæмæй, ахуыртæ кæм цæудзысты, уый равзарынæн иу æмæ дыууæ боны нæ ацæуы. _ Мы рядом в: vk.com/irystontv instagram.com/irystontv youtube.com/irystontv twitter.com/irystontv